CO₂-heffingen: prijsopdrijver met aankondiging

Klimaatbescherming vraagt om oplossingen. Een steeds hogere rekening alleen is nog geen oplossing. Hogere CO₂-prijzen maken fossiele energie duurder en kunnen via hogere productiekosten ook de consumentenprijzen opdrijven.^[1][2]

De curve is steil. De last is echt.

In 2021 lag de nationale CO₂-prijs op 25 euro per ton; in 2026 ligt de veilingbandbreedte op 55 tot 65 euro: 120 tot 160 procent meer in vijf jaar.^[3] Daarachter staan kosten bij het tanken en stoken die burgers en ondernemingen raken, niet alleen een abstract getal in de wet.^[1][2]

Zelfde traject. Zelfde lading. Bijna tienvoudige CO₂-kosten.

Een vrachtwagenlading van München naar Hamburg maakt de last tastbaar: in onze modelberekening over 800 km stijgen de CO₂-gebonden kosten van 17,15 euro in 2021 naar 171,00 euro bij een rekenprijs van 65 euro/t in 2026; beslissend is naast het duurdere CO₂-aandeel in de diesel de daarbij ingevoerde CO₂-tol.^[3][4][5] Dat is ongeveer 154 euro meer per lading, niet een vertienvoudiging van de totale transportkosten.^[4][5]

De prijsdruk blijft niet bij de fabriekspoort staan.

Worden energie en halffabricaten duurder, dan kunnen ondernemingen de hogere kosten via hun verkoopprijzen doorgeven; daarmee kan de last uit productie en transport ook bij de consument terechtkomen.^[6] Hoeveel wordt doorgegeven, hangt af van de concurrentie, van uitwijkmogelijkheden en van de vraag;^[6][7] hogere CO₂-kosten kunnen ook de bedrijfswinsten en de reële koopkracht belasten.^[8]

Daarom hoort de last voor burgers, midden- en kleinbedrijf en industrie open op tafel. Wie betaalbaarheid belooft, moet ook uitleggen hoe ondernemingen moeten investeren en huishoudens de overgangsfase moeten financieren.

Tot 2031: kostenrisico in plaats van planningszekerheid.

Voor 2027 is de voortzetting van de veilingbandbreedte van 55 tot 65 euro/t gepland, maar op de peildatum nog in de parlementaire behandeling; vanaf 2028 moet het ETS2 de prijs voor de geregistreerde emissies van het wegverkeer op de markt vormen.^[9][10][11] Bij een aangenomen 150 euro/t zou dezelfde modellading inclusief de onveranderd aangenomen CO₂-tol ongeveer 229 euro kosten, bij 200 euro/t ongeveer 264 euro; dat zijn scenario's, geen vastgestelde prijzen.^[4][5]

Klimaatbescherming moet werken. Niet alleen innen.

Mijn eis is duidelijk: betaalbare alternatieven, betrouwbare randvoorwaarden en navolgbare lastenverlichting. Wie verandering verlangt, moet haar economisch mogelijk maken. Een stijgende rekening vervangt noch een werkende infrastructuur, noch een financierbare investering.

De getallen juist lezen

De modelrit gaat uit van 800 volledig tolplichtige kilometers, 256 liter diesel, afgerond 2,68 kg CO₂/l, Euro VI, minstens vijf assen en CO₂-klasse 1; alle ritkosten zijn gerekend zonder aftrekbare omzetbelasting.^[4][5] Bij 55 in plaats van 65 euro/t bedraagt de som 164,13 in plaats van 171,00 euro; afzonderlijke aankopen van certificaten tegen 68 respectievelijk 70 euro/t zitten niet in het veilingmodel van 55–65 euro.^[3]

CO₂-beprijzing is een prijsimpuls, niet de verklaring voor de hele inflatie: de Bundesbank raamde in haar prognose van december 2025 voor een stijging van 55 naar 65 euro/t in 2026 een directe inflatiebijdrage van ongeveer 0,1 procentpunt; een onveranderde CO₂-prijs levert in het volgende jaar geen nieuwe directe prijsduw op, en dalende prijzen zijn eveneens mogelijk.^[2] De grafieken tonen daarom kostenbestanddelen en scenario's, geen macro-economische inflatiecurve; lastenverlichting, subsidies en aanpassingen van het verbruik zijn in de voorbeeldberekening niet verwerkt.

Andreas W. HerbCEO MBG Group, Paderborn